Farklı Türlerde Egzersiz Yapan Kadınların Egzersiz Bağımlılıkları ve Sosyal Görünüm Kaygıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Özet 

Bu araştırmanın amacı, farklı egzersiz türleriyle uğraşan kadınların egzersiz bağımlılığı ile sosyal görünüm kaygısı arasındaki ilişkiyi ve demografik değişkenlere göre farklılıkları incelemektir. Kırşehir’de yaşayan ve düzenli egzersiz yapan 388 kadın katılımcıdan elde edilen veriler, Tanıtıcı Özellikler Anketi, Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği (SGKÖ) ve Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği (EBÖ) ile toplanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yürütülmüş, veriler SPSS 25.0 programında analiz edilmiştir. Normallik için Shapiro-Wilk testi, grup farkları için t-testi ve ANOVA, anlamlı farkların kaynağını belirlemek için Scheffe testi uygulanmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki Pearson korelasyon analiziyle incelenmiştir. Bulgular, egzersiz bağımlılığı ile sosyal görünüm kaygısı arasında düşük düzeyde ancak anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. “Bireysel ve sosyal ihtiyaçların ertelenmesi” boyutu, sosyal görünüm kaygısıyla en güçlü ilişkiyi göstermiştir. Yaş, öğrenim düzeyi, gelir, meslek ve egzersiz süresine göre anlamlı farklar saptanmıştır. Görselliğin ön planda olduğu fitness ve zumba türlerinde kaygı düzeyi daha yüksek, yürüyüş ve koşuda daha düşüktür. Kadınların dış görünüş odaklı motivasyonlarının egzersiz bağımlılığı riskini artırabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract 

The aim of this study is to examine the relationship between exercise addiction and social appearance anxiety among women engaged in different types of exercise, as well as to identify differences based on demographic variables. Data were collected from 388 women residing in Kırşehir who regularly participate in exercise, using the Personal Information Questionnaire, the Social Appearance Anxiety Scale (SAAS), and the Exercise Dependence Scale (EDS). The study was conducted using a correlational survey model, and the data were analyzed with SPSS 25.0. The Shapiro–Wilk test was used to assess normality, while t-tests and ANOVA were applied to compare groups; Scheffe’s test was performed to determine the source of significant differences. Pearson correlation analysis was employed to examine the relationships among the scales. The findings revealed a low but significant correlation between exercise addiction and social appearance anxiety. The “postponement of individual and social needs” dimension showed the strongest association with social appearance anxiety. Significant differences were found in relation to age, education level, income, occupation, and exercise duration. Anxiety levels were higher in visually oriented activities such as fitness and Zumba, and lower in running and walking. The results suggest that appearance-based motivation in women may increase the risk of exercise addiction.